Yerin Altındaki Mücadele: Madencilikte Güvenlik
Madencilik, doğası gereği dünyanın en zorlu ve en riskli iş kollarından biridir. Yeraltı madenlerinde çalışanlar; göçükler, grizu patlamaları, zehirli gazlar, yüksek sıcaklık ve nem gibi çok sayıda ekstrem riskle karşı karşıyadır. Bu sektörde İSG kuralları sadece birer prosedür değil, yaşama tutunmanın tek yoludur.
Havalandırma: Madenin Akciğerleri
Yeraltında yaşamı mümkün kılan en kritik sistem havalandırmadır. Havalandırma sistemi; ortama taze hava sağlamalı, tozları ve metan, karbonmonoksit gibi zehirli gazları uzaklaştırmalıdır. Hava akış hızı ve yönü sürekli izlenmeli, ana fanların durması durumunda devreye girecek yedek sistemler hazır bulundurulmalıdır.
Tahkimat ve Göçük Önleme
Yeraltı galerilerinin stabilitesini sağlamak için kullanılan tahkimat sistemleri (çelik bağlar, ahşap direkler, püskürtme beton), mühendislik hesaplarına dayanmalıdır. Her vardiyada 'tavan kontrolü' yapılmalı, gevşeyen taşlar (kara taş) güvenli bir şekilde düşürülmelidir.
Grizu ve Patlayıcı Gaz Riskleri
Kömür madenlerinde metan gazı ile havanın karışımından oluşan Grizu, en büyük korkudur. Gaz ölçümleri dijital sensörlerle anlık olarak takip edilmeli, metan oranı %1'e ulaştığında elektrikler kesilmeli, %1.5'e ulaştığında ise çalışma derhal durdurulmalıdır. Kullanılan tüm ekipmanlar (aydınlatma, telefon vb.) kıvılcım çıkarmaz (Ex-proof) özellikte olmalıdır.
Acil Durum ve Ferdi Kurtarıcılar
Her madenci, acil bir durumda en az 30-60 dakika solunum desteği sağlayan 'Ferdi Kurtarıcı' (maske) taşımalı ve bunu saniyeler içinde takmayı bilmelidir. Ayrıca, yeraltında belirli aralıklarla, içinde yaşam desteği üniteleri bulunan 'Yaşam Odaları' kurulması hayati önem taşır.
Önemli: Maden kazalarında saniyelerin önemi büyüktür. Kaçış yolları planı, ışıklı ve sesli yönlendirmelerle desteklenmelidir.
Sonuç
Madenlerde iş kazalarını sıfıra indirmek mümkündür. Bilimsel veriler ışığında yapılan üretim, modern teknoloji kullanımı ve çalışanların sürekli eğitimi ile 'madenci'nin alın teri kana bulanmadan üretim yapılabilir.
