Görünmez Bir Kıvılcım Her Şeyi Bitirebilir
Patlama deyince aklımıza hemen benzin istasyonları veya LPG tankları geliyor. Ama un fabrikalarının, mobilya atölyelerinin (talaş tozu) veya basit bir boyahanenin de bomba gibi patlayabileceğini biliyor muydunuz? İşyerinde yanıcı kimyasal, gaz veya toz bulunan herkesin 'Patlamadan Korunma Dokümanı' (PKD) hazırlaması yasal zorunluluktur.
PKD Nedir?
İşyerindeki patlayıcı ortamların belirlendiği, bu bölgelerin haritalandığı (Zone haritası) ve alınacak önlemlerin yazıldığı teknik bir rapordur. 6331 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik (ATEX) gereğidir.
Kimler Hazırlamalı?
- Akaryakıt ve LPG istasyonları.
- Boyahaneler ve tiner/solvent kullananlar.
- Un, şeker, nişasta fabrikaları (Toz patlaması riski).
- Mobilya ve ağaç işleme atölyeleri.
- Akü şarj istasyonları (Hidrojen gazı riski).
- Doğalgaz dolum tesisleri.
Zone (Bölge) Haritası
PKD'nin kalbi Zone hesabıdır. İşyeri risk bölgelerine ayrılır:
- Zone 0 / 20: Sürekli patlayıcı ortam (Tankın içi).
- Zone 1 / 21: Ara sıra patlayıcı ortam (Dolum ağzı çevresi).
- Zone 2 / 22: Nadiren patlayıcı ortam (Deponun geri kalanı).
Bu bölgelerde kullanılacak elektrikli aletler (lamba, anahtar, motor) mutlaka Ex-Proof (Kıvılcım çıkarmaz) sertifikalı olmalıdır. Standart bir lamba anahtarı bile patlamaya neden olabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
PKD'yi kim hazırlar?
Bu konuda özel eğitim almış İş Güvenliği Uzmanları, Mühendisler veya yetkili danışmanlık firmaları hazırlar. Karmaşık hesaplamalar (IEC 60079 standardı) gerektirdiği için uzmanlık şarttır.